Doorgezakte voeten bij kinderen komen regelmatig voor. Bij jonge kinderen is een lage of nauwelijks zichtbare voetboog vaak onderdeel van de normale ontwikkeling. Naarmate een kind groeit, verandert ook de vorm en functie van de voet. Toch kunnen doorgezakte voeten soms samengaan met vermoeide benen, pijnlijke voeten of problemen tijdens wandelen en sporten. In dat geval is het verstandig om niet alleen naar de voetstand te kijken, maar vooral naar de manier waarop een kind beweegt en de voeten belast.
Wat zijn doorgezakte voeten bij kinderen?
Bij doorgezakte voeten is de voetboog aan de binnenzijde tijdens het staan minder duidelijk zichtbaar. De voet lijkt platter op de grond te staan en de enkel kan wat naar binnen zakken. Bij sommige kinderen is dit aan beide voeten ongeveer gelijk, terwijl het bij anderen aan één kant duidelijker zichtbaar is.
Een lage voetboog betekent niet automatisch dat er iets mis is. Vooral bij jonge kinderen verandert de voetstand nog sterk tijdens de groei. Het wordt belangrijker om verder te kijken wanneer een kind klachten krijgt of wanneer de voetstand duidelijk invloed lijkt te hebben op lopen, spelen of sporten.
Ook de flexibiliteit van de voet speelt een rol. Bij een flexibele doorgezakte voet kan de voetboog bijvoorbeeld weer zichtbaar worden wanneer het kind niet op de voet staat of op de tenen gaat staan.
Wanneer kunnen doorgezakte voeten klachten veroorzaken?
Veel kinderen met een lage voetboog hebben nergens last van. Andere kinderen krijgen juist klachten na een actieve schooldag, een lange wandeling of tijdens het sporten.
Een kind kan bijvoorbeeld aangeven dat de voeten moe of pijnlijk aanvoelen. Ook pijn rond de binnenzijde van de enkel, de hiel of de onderbenen kan voorkomen. Soms valt vooral op dat een kind sneller wil stoppen met lopen dan leeftijdsgenoten.
Ook schoenen kunnen aanwijzingen geven. Wanneer de zolen opvallend scheef afslijten of schoenen aan de binnenzijde snel vervormen, kan dat betekenen dat de voeten op een bepaalde manier worden belast.
In zo’n situatie is het zinvoller om het totale looppatroon te beoordelen dan alleen te kijken of de voeten er plat uitzien.
Wat kunnen correctiezolen bij kinderen doen?
Correctiezolen worden gebruikt om de voet tijdens staan en lopen gericht te ondersteunen. Ze kunnen bijvoorbeeld helpen om de druk onder de voet beter te verdelen of bepaalde delen van de voet extra steun te geven.
Welke ondersteuning nodig is, verschilt per kind. Een zool voor een kind dat vooral pijn onder de hiel ervaart, hoeft niet hetzelfde te zijn als een zool voor een kind waarbij de voet sterk naar binnen zakt tijdens het lopen.
Bij terugkerende klachten kan daarom worden onderzocht of Correctiezolen voor een kind op maat passend zijn. De ondersteuning wordt dan afgestemd op de voeten, het looppatroon en de dagelijkse belasting van het kind, in plaats van dat er een standaard inlegzool wordt gebruikt.
Het doel is vooral om comfortabeler bewegen mogelijk te maken. Een correctiezool moet dus niet worden gezien als een hulpmiddel dat iedere vlakke voet simpelweg “rechtzet”, maar als ondersteuning die wordt ingezet wanneer daar daadwerkelijk aanleiding voor is.
Waarom maatwerk bij kindervoeten belangrijk is
Kindervoeten zijn voortdurend in ontwikkeling. De voeten groeien, de manier van lopen verandert en ook de belasting neemt toe wanneer een kind ouder en actiever wordt.
Daarom is een standaardoplossing niet altijd geschikt bij aanhoudende klachten. Een universele inlegzool is gemaakt voor een gemiddelde voet en biedt vooral algemene ondersteuning of demping.
Bij maatwerk kan veel specifieker worden gekeken naar de situatie van het kind. Waar ontstaat druk? Hoe beweegt de enkel tijdens het lopen? Zijn beide voeten hetzelfde of zijn er duidelijke verschillen?
Ook de activiteiten van het kind kunnen worden meegenomen. Een kind dat meerdere keren per week voetbalt belast de voeten immers anders dan een kind dat voornamelijk tijdens school en buitenspelen actief is.
Doorgezakte voeten en pijn tijdens het lopen
Wanneer de voet naar binnen zakt, kan de belasting onder de voet veranderen. Sommige delen krijgen daardoor meer druk dan andere.
Een kind kan dit bijvoorbeeld merken als vermoeidheid onder de voetboog of pijn na langere tijd lopen. Ook de spieren rondom voet en enkel moeten soms harder werken om de beweging te controleren.
Dat betekent niet dat iedere klacht automatisch door de voetstand wordt veroorzaakt. Schoenen, belasting, sport, spierkracht en groei kunnen eveneens een rol spelen.
Juist daarom is het belangrijk om eerst te bepalen waar de klachten vandaan komen voordat er voor ondersteuning wordt gekozen.
Welke schoenen passen bij correctiezolen?
Wanneer een kind correctiezolen draagt, zijn de schoenen minstens zo belangrijk als de zolen zelf.
Er moet voldoende ruimte in de schoen aanwezig zijn. Wanneer een extra zool boven op een dik bestaand voetbed wordt gelegd, kan de voet te hoog komen te zitten. Dat kan juist druk of ongemak veroorzaken.
Schoenen met een uitneembaar voetbed zijn daarom vaak praktisch. Het originele voetbed kan dan worden verwijderd, waarna er voldoende plaats ontstaat voor de aangepaste zool.
Ook de hiel moet goed in de schoen blijven zitten en de tenen moeten voldoende bewegingsruimte hebben. Een passende correctiezool in een te kleine of instabiele schoen vormt geen goede combinatie.
Correctiezolen bij sporten
Doorgezakte voeten worden soms vooral merkbaar tijdens sport. Rennen, springen en snel van richting veranderen vragen meer van voeten en enkels dan rustig wandelen.
Een kind kan bijvoorbeeld tijdens voetbal geen klachten hebben, maar achteraf pijnlijke of vermoeide voeten krijgen. Bij andere kinderen ontstaan klachten juist tijdens langere wandelingen of hardlopen.
Wanneer ondersteuning nodig is, moet daarom rekening worden gehouden met de sport die een kind beoefent. Sportschoenen verschillen sterk in pasvorm, stevigheid en ruimte voor een extra zool.
Het kan nodig zijn om te bekijken of dezelfde ondersteuning zowel in dagelijkse schoenen als in sportschoenen kan worden gebruikt of dat een andere oplossing praktischer is.
Moet ieder kind met doorgezakte voeten zolen dragen?
Nee. Alleen een lage voetboog is geen reden om automatisch correctiezolen te gebruiken.
Wanneer een kind pijnvrij loopt, zonder problemen sport en geen beperkingen ervaart, is extra ondersteuning lang niet altijd nodig. De vorm van de voet zegt op zichzelf namelijk minder dan de manier waarop de voet functioneert.
Anders wordt het wanneer klachten regelmatig terugkomen. Denk aan pijn, snelle vermoeidheid, moeite met langere afstanden of duidelijk ongemak tijdens sport.
Dan kan een beoordeling helpen om vast te stellen of de voeten een rol spelen en welke oplossing daarbij past.
Hoe worden correctiezolen afgestemd op een kind?
Bij een individuele beoordeling wordt niet alleen gekeken naar de onderzijde van de voet. Ook de stand van de enkel, het looppatroon, drukpunten en de klachten van het kind kunnen worden meegenomen.
Op basis daarvan wordt bepaald waar ondersteuning nodig is. Dat kan bijvoorbeeld rond de voetboog zijn, maar ook onder andere delen van de voet.
Wanneer uit de beoordeling blijkt dat gerichte ondersteuning wenselijk is, kunnen correctiezolen voor een kind op maat zo worden afgestemd dat ze passen bij de voetvorm, schoenen en beweging van het kind.
Dat persoonlijke karakter is belangrijk, omdat twee kinderen met op het eerste gezicht dezelfde doorgezakte voeten heel verschillende klachten en ondersteuningsbehoeften kunnen hebben.
Kindervoeten blijven veranderen
Een belangrijk verschil tussen kinderen en volwassenen is de snelheid waarmee de voeten veranderen. Kinderen kunnen in relatief korte tijd een grotere schoenmaat nodig hebben.
Daardoor moet ook worden gecontroleerd of een zool nog goed past. Wanneer schoenen te klein worden, kan een eerder passende correctiezool ineens minder comfortabel zitten.
Ook de ondersteuningsbehoefte kan veranderen. Een kind kan sterker worden, anders gaan lopen of een andere sport gaan beoefenen.
Het is daarom verstandig om niet alleen bij het aanmeten naar de voeten te kijken, maar ook later te blijven letten op pasvorm, comfort en eventuele veranderingen in klachten.
Veelgestelde vragen over doorgezakte voeten bij kinderen
Zijn doorgezakte voeten bij kinderen altijd afwijkend?
Nee. Vooral bij jonge kinderen kan een lage voetboog onderdeel zijn van de normale ontwikkeling. Wanneer een kind geen pijn heeft en normaal beweegt, is extra ondersteuning niet automatisch nodig.
Wanneer zijn correctiezolen het overwegen waard?
Dat kan het geval zijn wanneer een kind terugkerende pijn of vermoeidheid ervaart en uit onderzoek blijkt dat de voetstand of drukverdeling daarbij een rol speelt. De oplossing moet altijd aansluiten bij de individuele situatie.
Groeit een kind over doorgezakte voeten heen?
De stand en vorm van kindervoeten veranderen tijdens de groei. Bij veel kinderen wordt de voetboog duidelijker naarmate ze ouder worden. Daarom is vooral belangrijk om te kijken naar klachten en functioneren in plaats van alleen naar het uiterlijk van de voeten.
Kijk naar de voet én naar het kind
Doorgezakte voeten bij kinderen hoeven op zichzelf geen probleem te zijn. Het belangrijkste is hoe een kind loopt, speelt en sport. Wanneer dat zonder pijn of beperkingen gaat, is er vaak weinig aanleiding om alleen vanwege een lage voetboog in te grijpen.
Ontstaan er wel regelmatig klachten, dan is het verstandig om te onderzoeken hoe de voeten worden belast. Schoenen, beweging, voetstand en dagelijkse activiteiten kunnen daarbij allemaal een rol spelen.
Op basis van zo’n persoonlijke beoordeling kan worden bepaald of ondersteuning nodig is en welke vorm daarbij past. Zo draait de aanpak niet om het corrigeren van hoe een voet eruitziet, maar om comfortabel en vrij kunnen blijven bewegen.